Barbara Bobrowska, prof. dr hab

DANE PERSONALNE

IMIĘ I NAZWISKO

Barbara Bobrowska

STANOWISKO, PEŁNIONE FUNKCJE

profesor zwyczajny
kierownik Katedry Pozytywizmu
członek Senackiej Komisji Dyscyplinarnej ds. Doktorantów
członek Komisji Wydziałowej ds. Badań Naukowych
członek Rady Naukowej Studiów Doktoranckich

PRZYNALEŻNOŚĆ DO STOWARZYSZEŃ NAUKOWYCH

Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza;
członek Zarządu Głównego TLiAM

ADRES E-MAIL

bobrowskab@wp.pl

WYKSZTAŁCENIE

1978 – doktorat, nauki humanistyczne, literaturoznawstwo
1998 – habilitacja, nauki humanistyczne, literaturoznawstwo
2007 – profesura

ZAINTERESOWANIA NAUKOWE

Formacja dziewiętnastowieczna i jej prądy; tekst (literacki, krytyczny, publicystyczny) jako dokument nawiązań międzyepokowych i międzypokoleniowych, realizujących się w alegacyjnych postawach pisarzy wobec mistrzów oraz świadomie prowadzonych grach z zastanym dziedzictwem kulturowym – rodzimym i europejskim.

DOROBEK NAUKOWY – PUBLIKACJE

Monografie autorskie

  • Konopnicka na szlakach romantyków, Warszawa 1997, Wydawnictwo Naukowe PWN, ss. 328, ISBN 83-01-12324-9.
  • Bolesław Prus – mistrz pozytywistycznej kroniki, Białystok 1999, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, ss. 235, ISBN 83-87884-31-6.
  • Małe narracje Prusa. Warszawa 2003, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, ss. 331, ISBN 83-7072-287-3; wyd. 2 zmienione: słowo/ obraz terytoria, Gdańsk 2004, ss. 367, ISBN 83-7453-615-2.
  • Felicjan Faleński – tragizm, parabolizm, groteska, Warszawa 2012, Wydawnictwo IBL PAN, ss. 191, ISBN 978-83-61757-28-3.
  • Rec. Urszula Kowalczuk, Felicjan Faleński – eksperymentator. Nowe argumenty, „Przegląd Humanistyczny” 2014, nr 3 (444), s. 130 – 134.

 

Publikacje w książkach zbiorowych i czasopismach

Adolf Dygasiński jako współautor „Ech warszawskich” – rubryki felietonowej „Przeglądu Tygodniowego”. W zbiorze: O Adolfie Dygasińskim. Materiały z sesji naukowej w 75-lecie śmierci pisarza Kielce 18 – 19 maja 1977, Kielce 1979, s. 257 – 277.

 

„Kierowniczka opinii i krzewicielka oświaty”. Dziennikarze warszawscy drugiej połowy XIX wieku o zadaniach prasy (1866 – 1892). W zbiorze: Problemy literatury polskiej okresu pozytywizmu, seria II. Red. E. Jankowski i J. Kulczycka-Saloni, przy współudziale E. Pieńkowskiej-Rohozińskiej, Wrocław 1983, s. 241 - 271, Ossolineum, ISBN 83-04-01526-9.

 

Elementy naturalizmu w „Obrazkach” Marii Konopnickiej. W zbiorze: Problemy literatury polskiej okresu pozytywizmu, seria III. Red. E. Jankowski i J. Kulczycka-Saloni, przy współudziale E. Pieńkowskiej-Rohozińskiej, Wrocław 1984, s. 117 – 134, Ossolineum, ISBN 83-04-01746-6.

 

Wciąż nie ma legendy Prusa, „Przegląd Humanistyczny”, 1989, nr 8/9 (287/288), s. 216 – 220.

 

Twarze i maski. Kreacje autora i czytelnika wewnętrznego w kronikach Sienkiewicza, Prusa, Konopnickiej i Świętochowskiego. W zbiorze: Miasto słów. Studia z historii literatury i kultury drugiej połowy XIX wieku. Red. E. Paczoska, Uniwersytet Warszawski Filia w Białymstoku, Białystok 1990, s. 53 – 93.

 

Konopnicka jako felietonistka. W zbiorze: Maria Konopnicka. „Na skrzydłach pieśni…” . Głosy o życiu i pisarstwie w 150-lecie urodzin. Warszawa 1992, s. 14 – 33.

 

Motywy białorusko-litewskiego pogranicza w twórczości Marii Konopnickiej (Rekonesans). W zbiorze: Na pograniczu. Studia i szkice. Red. H. Karwacka J. F. Nosowicz, Białystok 1992., Wydawnictwo Filii Uniwersytetu Warszawskiego w Białymstoku, s. 11 – 24.

 

„Na drodze” Konopnickiej – w poszukiwaniu centrów znaczenia. W zbiorze: Doświadczenie  prowincji  w literaturze polskiej w II połowie XIX i XX wieku. Red. E. Paczoska i R. Chodźko, Uniwersytet Warszawski Filia w Białymstoku. Białystok 1993, s. 17 – 39.

 

Poetyckie manifesty pokolenia: Adam Mickiewicz „Poezje”(1822) – Maria Konopnicka „Poezje” (1881). W zbiorze: Książka pokolenia. W kręgu lektur polskich doby postyczniowej. Red. E. Paczoska, J. Sztachelska, Uniwersytet Warszawski Filia w Białymstoku, Białystok 1994, ISBN 83-86064-00-5.

 

Eleuzyjsko-chrześcijańska symbolika siewcy i ziarna w kryptopatriotycznych wierszach Konopnickiej „Pamiętnik Literacki” 1995, nr 1, s. 65 – 84. 

 

Stanisław Tarnowski, Karol Hubert Roztworowski, Adolf Nowaczyński. Hasła w: Encyklopedia szkolna. Literatura i wiedza o języku, Warszawa 1995, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.

 

Poeta, Dajmon i świat. W zbiorze: Kraszewski – pisarz współczesny. Red. E. Ihnatowicz, Wydawnictwo Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 1996, s. 177 – 184, ISBN 83-85466-33-9.

 

Z dziejów motywu prometejskiego w literaturze polskiej. „Prometeusz i Syzyf” Konopnickiej, „Ruch Literacki” 1996, nr 5 (218), s. 553 – 576, ISSN 00-9602.

 

Baśń dla dorosłych i baśń dla dzieci. “Imagina” i “O krasnoludkach i o sierotce Marysi” Marii Konopnickiej. W zbiorze: “O krasnoludkach i o sierotce Marysi” Marii Konopnickiej. W stulecie pierwszego wydania. Studia i szkice. Red. T. Budrewicz i Z. Fałtynowicz, Suwałki 1997, Muzeum Okręgowe w Suwałkach, s. 33 – 45.

 

Zbigniew Przybyła, „Lalka” Bolesława Prusa. Semantyka – kompozycja – konteksty, „Pamiętnik Literacki” 1997, z. 3,

 

Feliks Fryze, warszawski „dziennikarz z krwi i kości”; Jan Gadomski, redaktor nowoczesny; Wacław Szymanowski i warszawski szkicownik; Adam Wiślicki i „Przegląd Tygodniowy”. W zbiorze: Warszawa pozytywistów. Red. J. Kulczycka-Saloni i E. Ihnatowicz, Wydawnictwo Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 1992, s. 22 – 25, 26 – 30, 189 – 198, 217 – 226.

 

Między Petersburgiem a Warszawą: los polonisty i prawda geologa, z Profesor Janiną Kulczycką-Saloni rozmawiają Barbara Bobrowska i Grażyna Borkowska. W zbiorze: Trzy pokolenia. Pamięci Profesor Janiny Kulczyckiej-Saloni, Warszawa 1998, Wydawnictwo Instytutu Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, s. 7 – 20, ISBN 83-87608-50-5.

 

Kamizelka czy Śnieg – czyli o “perspektywach na całość bytu”. W zbiorze: Trzy pokolenia. Pamięci Profesor Janiny Kulczyckiej-Saloni, Warszawa 1998, Wydawnictwo Instytutu Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, s. 21 – 33, ISBN 83-87608-50-5.

 

“Na wspak” J. K. Huysmansa i “Bez dogmatu” H. Sienkiewicza – dwie powieści o “skomplikowanych durniach”. W zbiorze: Sienkiewicz i epoki. Powinowactwa. Red. E. Ihnatowicz, Warszawa 1999, Wydawnictwo Instytutu Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, s. 9 – 23, ISBN-83-87608-75-0.

 

Wiktor Gomulicki – poeta utraconej Arkadii, czyli o postyczniowych “nawróceniach na idyllę”. W zbiorze: Wiktor Gomulicki. Problemy twórczości i recepcji. Red. J. Rohoziński, Pułtusk 1999, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Pułtusku, s. 48 – 67, ISBN 83-88067-30-3.

 

Janina Kulczycka-Saloni (29 czerwca 1911 – 26 lipca 1998), „Pamiętnik Literacki” 1999, z. 4, s. 227 – 232 (współautor Ewa Paczoska).

 

 Antyk w twórczości Marii Konopnickiej. W zbiorze: Literatura i czasopiśmiennictwo polskie 1864-1918 wobec tradycji antycznej. Red. A. Z. Makowiecki, Warszawa 2000,Wydawnictwo Instytutu Literatury Polskiej Wydziału Polonistyki  Uniwersytetu Warszawskiego, s. 5 – 35, ISBN 82-912525-2-3.

 

“Piórem rysopisa” – fizjologie warszawskie połowy wieku. W zbiorze: Mieszczaństwo i mieszczańskość w literaturze polskiej drugiej połowy XIX wieku. Red. E. Ihnatowicz, Warszawa 2000, Dom Wydawniczy “Elipsa”, s. 27 – 46, ISBN 83-7151-337-2.

 

Ziarno i nić Ariadny – dwa symbole wyjścia z labiryntu historii w kryptopatriotycznych utworach Adama Asnyka i Marii Konopnickiej, „Pamiętnik Literacki” 2000, z. 2, s.75 – 90, ISSN 0031-0514.

 

Kod tradycji – język miejsc ( O „Pleśni świata” Bolesława Prusa). W zbiorze: Pozytywizm. Języki epoki. Red. G. Borkowska, J. Maciejewski. Warszawa 2001. Instytut Badań Literackich. Wydawnictwo, s. 172-183, ISBN 83-87456-79-9.

 

Cykliczność a ikonosfera – literacki efekt galerii. W zbiorze: Cykl literacki w Polsce. Red. K. Jakowska, B. Olech, K. Sokołowska. Białystok 2001, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, s. 105-121, ISBN 83-87884-76-6.

 

Nowa synteza literatury polskiej drugiej połowy XIX wieku, „Przegląd Humanistyczny” 2001, nr 6, s. 111 – 114.

 

„Wilno i Werki” – czyli Konopnickiej wędrówka po ziemi i niebie. W zbiorze: Miejsca Konopnickiej. Przeżycia – pejzaż – pamięć. Red. T. Budrewicz i M. Zięba, Kraków 2002. Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, s. 101-112, ISBN 83-7271-142-9.

 

Paryż, Warszawa, Kraków przyszłości. Verne, Prus i Bałucki jako fantaści-futurolodzy. W zbiorze: Świat Michała Bałuckiego. Red. T. Budrewicz. Kraków 2002, Collegium Columbinum, s. 441-471, ISBN 83-87553-47-6.

 

„Mythmaking” – Shelley i Tetmajer jako piewcy natury (Uwagi na marginesie cyklu „Podczas wiatru z Tatr”). W zbiorze: Poezja Kazimierza Tetmajera. Interpretacje. Red. A. Czabanowska-Wróbel, P. Próchniak, M. Stala. Kraków 2003, Księgarnia Akademicka, s. 69-90, ISBN 83-7188-562-8.

 

Flaubert i Prus jako żywotopisarze. W zbiorze: Bolesław Prus. Pisarz. Publicysta. Myśliciel. Red. M. Woźniakiewicz-Dziadosz, S. Fita. Lublin 2003, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, s. 195-217, ISBN 83-227-2081-5.

 

Latarnicy Wóycickiego i Prusa, czyli o „fizjologii parabolicznej”. W zbiorze: Prus i inni. Prace ofiarowane Profesorowi Stanisławowi Ficie. Red. J. A. Malik, E. Paczoska. Lublin 2003, Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, s. 245-269, ISBN 83-7363-095-3.

 

Siedmiu Napoleonów Rzeckiego seniora i rzeźba Wojciecha Zapały, czyli „nie-milknące głosy”. W zbiorze: Ludzie – rzeczy – obrazy. Studia i szkice o epoce Marii Konopnickiej. Red. T. Budrewicz, Z. Fałtynowicz. Suwałki 2004, Muzeum Okręgowe w Suwałkach, s. 105-123, ISBN 83-914134-6-2.

 

Enklawy quasi-ikoniczne w powieści Bolesława Prusa „Dusze w niewoli”. W zbiorze: Literatura i sztuka drugiej połowy XIX wieku. Światopoglądy – postawy – tradycje. Red. B. Bobrowska, S. Fita, J. A. Malik, Lublin 2004 Wydawnictwo Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, s. 45 – 85, ISBN 83-7306-224-6.

 

Dezintegracja osobowości a dezintegracja społeczna – świadectwa dziewiętnastowieczne. W zbiorze: Pozytywizm i negatywizm. My i wy po stu latach. Red. B. Mazan, przy współpracy S. Tyneckiej-Makowskiej, Łódź 2005, Wydawnictwo “Biblioteka”, s. 427 – 457, ISBN 83-88529-72-2.

 

Polały się łzy czyste, czy krokodyle? Pastisz i ironia w „Cieniach”. W zbiorze: Światy Stefana Żeromskiego. Red. M. Olszewska i G. P. Bąbiak, Warszawa 2005, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, s. 159-175, ISBN 83-89663-61-9.

 

Pieśni, korowody i tańce polskie. Cykl Felicjana Faleńskiego „Melodie z domu niewoli”. W zbiorze: Semiotyka cyklu. Cykl w muzyce, plastyce i literaturze. Red. M. Demska-Trębacz, K. Jakowska, R. Sioma, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2005, 125 – 141, ISBN 83-7431-058-8.

 

 

Śmierć haniebna i śmierć chwalebna („Melodie z domu niewoli” Felicjana Faleńskiego). W zbiorze: Etyka i literatura. Pisarze polscy lat 1863 – 1918 w poszukiwaniu wzorców życia i sztuki. Red. E. Ihnatowicz i E. Paczoska, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2006, s. 260 – 276, ISBN 83-89663-71-6.

 

Szkic do portretu „Polaka małego” A. D. 1873 („Pociecha rodziny” Felicjana Faleńskiego), „Prace Polonistyczne”, seria LXI, tom II, Łódź  2006, s. 7 – 23.

 

Semantyka dźwięku i ciszy w cyklu Felicjana Faleńskiego „Odgłosy z gór”. W zbiorze: Polski cykl liryczny. Red. K. Jakowska i D. Kulesza, Białystok 2008, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, s. 69 – 83, ISBN 978-83-7431-189-2.

 

Przekraczanie barier – transgresja. W zbiorze: Bez antypodów? Zbliżenia i konfrontacje kultur, Pod red. B Mazana, przy współpracy S. Tyneckiej-Makowskiej, Łódź 2008, Wydawnictwo Biblioteka, s. 165 – 189, ISBN 978-83-923164-6-6.

 

Podróż jako wykluczenie. „Stultifera navis” Branta, Boscha, Swedenborga i Faleńskiego. W zbiorze:  Podróż i literatura  1864 – 1914. Red.  E. Ihnatowicz, Warszawa 2008, Wydawnictwo Wydziału Polonistyki UW, s. 189 – 204, ISBN 978-83-89663-88-7.

 

O pewnej artystycznej „inicjatywie kresowej” („Litwini” Placyda Jankowskiego i Józefa Ignacego Kraszewskiego), „Prace Filologiczne. Seria Literaturoznawcza”, tom LV, Warszawa 2008, s. 207 – 216, ISSN 0138-0567.

 

O miłości oraz innych źródłach i mediach poznania. Gry z literacką tradycją w opowiadaniu Felicjana Faleńskiego „Ponad źródłem”. W zbiorze: Album gdańskie. Prace ofiarowane Profesorowi Józefowi Bachórzowi na siedemdziesiątą piątą rocznicę urodzin i pięćdziesięciolecie pracy nauczycielskiej. Red. J. Data i B. Oleksowicz, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2009, s. 398 – 408, ISBN 978-83-7326-641-4.

 

Konstrukcja ramowa i cykliczność. Opowieści z domu obłąkanych Kraszewskiego, Sztyrmera i Faleńskiego. W zbiorze: Cykle i cykliczność. Prace dedykowane Profesor Krystynie Jakowskiej. Red. A. Kieżuń i D. Kulesza, Białystok 2010, s. 109 – 124, ISBN 978-83-61209-42-3.

 

Yvetta bez duszy. Choroba jako metafora w cyklu „Na normandzkim brzegu” Marii Konopnickiej. W zbiorze: Małe prozy Orzeszkowej i Konopnickiej. Red. I. Wiśniewska, B. K. Obsulewicz,  Towarzystwo Naukowe KUL i Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II ,Lublin 2010, s. 289 – 303, ISBN 978-83-7306-482-9; ISBN 978-83-7702-044-9.

 

O głupim Gawle. Klechda niemądra. Felicjana Faleńskiego spotkania z literacką tradycją i współczesnością. W zbiorze: Spotkania w przestrzeni idei – słów – obrazów. Księga pamiątkowa dedykowana prof. dr hab. Zofii Mocarskiej-Tycowej. Red. J. Bielska-Krawczyk, K. Ćwikliński, S. Kołos  Toruń 2012, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika s. 247- 269, ISBN 978-83-231-2757-4.

 

„Wielka szyba” – percepcja, reprezentacja, kreacja. W zbiorze: Realiści, realizm, realność. W stulecie śmierci Bolesława Prusa. Red. E. Paczoska, B. Szleszyński, D.M. Osiński, Warszawa 2013, Narodowe Centrum Kultury, s. 223 – 234, ISBN 978-83-7982-001-6.

 

Profesor Dębicki w Borkach (Wiktor Gomulicki i Bolesław Prus), „Wiek XIX” 2014 , VII (XLIX), s. 191 – 206, ISSN 2080-0851.

Warszawski fotoplastikon Prusa, „Napis”. Seria XX, 2014.

 

Adolf Dygasiński jako współautor „Ech warszawskich” – rubryki felietonowej „Przeglądu Tygodniowego”. W zbiorze: Pozytywiści warszawscy. „Przegląd Tygodniowy” 1866 – 1876, seria I. Studia, rewizje, konteksty. Red. A. Janicka, Białystok 2015, s. 151 – 164, ISBN 978-83-64081-18-7.

DOROBEK NAUKOWY – KONFERENCJE

2014

  • Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Wiktorianie nad Tamizą i nad Wisłą”, Warszawa 20 -21 maja 2014, organizator UW, UP, referat: Prerafaelici, nazareńczycy i Greuze nad Wisłą (konteksty arts and crafts w Argonautach Elizy Orzeszkowej).
  • Konferencja Naukowa: Wiktorianie nad Tamizą i nad Wisłą, UW, 20 – 21 maja 2014 (referat: Konteksty arts and crafts w „Argonautach”  Elizy Orzeszkowej)

2013

  •  Międzynarodowa Konferencja Naukowa: Przemiany formuły emancypacji kobiet od XVIII wieku do dwudziestolecia międzywojennego, UwB, Białystok 26 – 27 września 2013 (referat: Emancypantki (z Entuzjastkami w tle) w powieści Wiktora Gomulickiego „Złote ogniwa”)

2012

  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Życie i twórczość Bolesława Prusa z perspektywy 100 lat”, Nałęczów 13 -14 czerwca 2012, organizator WP KUL, referat: Profesor Dębicki w Borkach (Gomulicki i Prus).

  • Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Realiści, realizm, realność. W stulecie śmierci Bolesława Prusa”, Warszawa 12 – 14 grudnia 2012, organizator WP KUL, IBL PAN, referat: „Wielka szyba” – percepcja, reprezentacja, kreacja.

OSIĄGNIĘCIA

  • "Poezja na marginesach cywilizacji” – projekt koordynowany przez UAM w Poznaniu, 2012 – 2016
  • Edycja krytyczna pism wszystkich Bolesława Prusa” – projekt koordynowany przez KUL  w Lublinie 2012 - 2016

Udział w grantach:

2009-2011 - Drugi rzut powieści polskiej 1840 -1900
2012-2016 - Poezja na marginesie cywilizacji
2012-2016 - Edycja krytyczna pism wszystkich Bolesława Prusa

INNE AKTYWNOŚCI

  • Redaktor naczelna pisma „Wiek XIX. Rocznik Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza w latach 2008 – 2016 (punktacja MNiSW – 10 pkt.)

  • Przewodnicząca Mazowieckiego Komitetu Okręgowego Olimpiady Literatury i Języka Polskiego 1999 – 2014

  • Juror finału Konkursu w stulecie śmierci Bolesława Prusa, Warszawa 2012 (organizator: Komitet Główny Olimpiady Literatury i Języka Polskiego

  • Juror finału Konkursu w stulecie śmierci Henryka Sienkiewicza, Warszawa 2016 (organizator: Komitet Główny Olimpiady Literatury i Języka Polskiego

OTRZYMANE NAGRODY

  • Złoty Krzyż Zasługi przyznany przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej za działalność w Olimpiadzie Literatury i Języka Polskiego

 

Copyright © 2017 UKSW Wszelkie prawa zastrzeżone
Informacja o ciasteczkach